7 เครื่องมือในการวัด สำหรับงานช่าง มีอะไรบ้าง? รู้จักเครื่องมือวัดที่ช่างควรมี

งานช่างหลายประเภทอาจดูเหมือนเป็นเรื่องของการลงมือทำ แต่ก่อนที่จะตัด เจาะ ติดตั้ง หรือประกอบชิ้นส่วน สิ่งหนึ่งที่มองข้ามไม่ได้เลยก็คือ การวัดขนาด

เพราะแค่ความยาวผิดไปไม่กี่มิลลิเมตร ก็อาจทำให้วัสดุที่ตัดมาไม่พอดี รูเจาะคลาดตำแหน่ง หรืออุปกรณ์ที่ติดตั้งไม่ตรงกับแบบได้ ดังนั้นการมีเครื่องมือวัดที่เหมาะสมจึงช่วยให้ช่างทำงานได้แม่นยำขึ้น และลดความผิดพลาดที่อาจต้องเสียทั้งเวลาและวัสดุ

วันนี้เราจะพาไปรู้จัก 7 เครื่องมือในการวัด สำหรับงานช่าง ที่พบได้บ่อย ตั้งแต่งานก่อสร้าง งานไม้ งานโลหะ ไปจนถึงงานติดตั้งทั่วไป พร้อมดูว่าแต่ละชนิดใช้วัดอะไร และเหมาะกับงานแบบไหน

ทำไมเครื่องมือวัดจึงสำคัญกับงานช่าง?

ก่อนเริ่มงาน ช่างมักต้องตอบคำถามง่าย ๆ เช่น วัสดุชิ้นนี้ยาวเท่าไร? ต้องตัดตรงไหน? รูต้องเจาะห่างจากขอบเท่าไร? พื้นหรือผนังได้ระดับหรือยัง?

คำตอบเหล่านี้ต้องอาศัยเครื่องมือวัดที่เหมาะสม

การวัดที่แม่นยำช่วยให้

• ตัดวัสดุได้ตรงตามขนาด

• ติดตั้งชิ้นส่วนได้พอดี

• ตรวจสอบแนวและระดับได้ง่าย

• ลดการสูญเสียวัสดุ

• ลดการแก้ไขงาน

• ทำงานตามแบบหรือสเปกได้แม่นยำขึ้น

พูดง่าย ๆ คือ วัดให้ถูกตั้งแต่แรก งานในขั้นตอนต่อไปก็ง่ายขึ้น

7 เครื่องมือในการวัด สำหรับงานช่าง มีอะไรบ้าง?

เครื่องมือวัดมีหลายประเภท และแต่ละชนิดก็มีจุดเด่นต่างกัน สำหรับงานช่างทั่วไป เครื่องมือที่ควรรู้จักมีดังนี้

1. ตลับเมตร

ตลับเมตร เป็นเครื่องมือวัดระยะที่ช่างแทบทุกสาขาคุ้นเคย ใช้สำหรับวัดความยาว ความกว้าง ความสูง หรือระยะห่างของชิ้นงาน

ตัวตลับเมตรมีแถบวัดที่สามารถดึงออกและม้วนกลับเข้าไปในตัวเรือนได้ จึงสะดวกต่อการพกพา

เหมาะกับงาน เช่น

• วัดขนาดพื้นที่

• วัดไม้และเหล็ก

• วัดผนังและช่องเปิด

• วัดตำแหน่งก่อนติดตั้ง

• งานก่อสร้างทั่วไป

• งานเฟอร์นิเจอร์

หากเป็นงานก่อสร้าง ควรเลือกตลับเมตรที่ตัวเลขอ่านง่าย แถบวัดแข็งพอที่จะยื่นออกได้ และมีตะขอปลายสายที่แข็งแรง

2. ไม้บรรทัดเหล็ก

ไม้บรรทัดเหล็ก เป็นเครื่องมือวัดระยะขนาดเล็กที่เหมาะกับงานที่ต้องการวัดและขีดเส้นบนชิ้นงาน

ข้อดีของไม้บรรทัดเหล็กคือมีความแข็ง ไม่หักหรืององ่ายเหมือนไม้บรรทัดพลาสติก จึงเหมาะกับงานช่างมากกว่าในหลายสถานการณ์

เหมาะกับ

• งานไม้

• งานโลหะ

• งานประดิษฐ์

• งานวัดขนาดชิ้นส่วน

• การขีดเส้นตรงก่อนตัดหรือเจาะ

อย่างไรก็ตาม ควรตรวจสอบสเกลและขอบของไม้บรรทัดว่าไม่สึกหรือเสียรูป เพราะอาจส่งผลต่อความแม่นยำในการวัด

3. เวอร์เนียร์คาลิปเปอร์

หากต้องวัดชิ้นงานที่ต้องการความละเอียดมากกว่าการใช้ตลับเมตร เวอร์เนียร์คาลิปเปอร์ เป็นเครื่องมือที่ช่างควรรู้จัก

สามารถใช้วัดได้หลายลักษณะ เช่น

• วัดขนาดภายนอก

• วัดขนาดภายใน

• วัดความลึก

• วัดความหนาของชิ้นงาน

เหมาะกับงานโลหะ งานกลึง งานซ่อมเครื่องจักร และงานตรวจสอบชิ้นส่วน

เวอร์เนียร์คาลิปเปอร์มีทั้งแบบอ่านสเกลและแบบดิจิทัล โดยความละเอียดและความแม่นยำขึ้นอยู่กับรุ่นและการใช้งาน

ข้อสำคัญคือควรจับชิ้นงานและปากวัดให้เหมาะสม ไม่บีบแรงเกินไป และควรดูแลผิวสัมผัสของเครื่องมือให้สะอาด

4. ระดับน้ำ

ระดับน้ำ หรือ Spirit Level เป็นเครื่องมือสำหรับตรวจสอบว่าแนวของชิ้นงานอยู่ในระดับหรือแนวดิ่งหรือไม่

ภายในตัวระดับน้ำจะมีหลอดระดับที่มีฟองอากาศ เมื่อวางเครื่องมือบนพื้นผิว ฟองอากาศจะช่วยบอกว่าพื้นผิวนั้นได้ระดับตามแนวที่ตรวจสอบหรือไม่

เหมาะกับงาน เช่น

• ติดตั้งประตู

• ติดตั้งหน้าต่าง

• ติดตั้งชั้นวาง

• ก่ออิฐ

• งานปูกระเบื้อง

• ตรวจสอบพื้นและผนัง

• งานติดตั้งทั่วไป

ระดับน้ำบางรุ่นมีหลอดสำหรับตรวจทั้งแนวนอนและแนวตั้ง จึงสามารถใช้ตรวจสอบได้หลายทิศทาง

5. ฉากเหล็ก

ฉากเหล็ก หรือ Try Square เป็นเครื่องมือที่ช่วยตรวจสอบและกำหนดมุมฉาก โดยเฉพาะมุม 90 องศา

นอกจากใช้ตรวจสอบมุมแล้ว ยังสามารถใช้เป็นแนวสำหรับขีดเส้นบนชิ้นงานได้อีกด้วย

เหมาะกับ

• งานไม้

• งานเหล็ก

• งานตัดวัสดุ

• ตรวจสอบมุมชิ้นงาน

• ขีดแนวสำหรับตัด

• ตรวจสอบการประกอบชิ้นส่วน

งานที่ต้องตัดวัสดุให้ได้มุม 90 องศา หากมีฉากช่วยตรวจสอบก่อนตัด จะลดโอกาสเกิดความคลาดเคลื่อนได้มาก

6. เครื่องวัดระยะเลเซอร์

ในงานที่ต้องวัดระยะไกลหรือวัดพื้นที่หลายจุด เครื่องวัดระยะเลเซอร์ เป็นเครื่องมือที่ช่วยให้ทำงานสะดวกขึ้น

หลักการทำงานโดยทั่วไปคือยิงลำแสงเลเซอร์ไปยังจุดเป้าหมาย แล้วเครื่องคำนวณระยะทางตามระบบของอุปกรณ์

เหมาะกับ

• วัดระยะห้อง

• วัดความสูง

• วัดระยะผนัง

• วัดพื้นที่ตามความสามารถของรุ่น

• งานติดตั้ง

• งานประมาณขนาดพื้นที่

ข้อดีคือสามารถวัดระยะที่ไกลกว่าการใช้ตลับเมตรได้สะดวก โดยเฉพาะเมื่อผู้ใช้งานต้องวัดเพียงคนเดียว

อย่างไรก็ตาม ควรตรวจสอบระยะการวัดและสภาพแวดล้อมที่เครื่องรองรับ เพราะแสง พื้นผิวเป้าหมาย และวิธีการใช้งานอาจมีผลต่อการวัด

7. ฟิลเลอร์เกจ

ฟิลเลอร์เกจ หรือ Feeler Gauge เป็นเครื่องมือที่ใช้วัดหรือปรับตรวจสอบ ช่องว่างหรือระยะห่างขนาดเล็ก โดยประกอบด้วยแผ่นโลหะบางหลายความหนา

เหมาะกับงานที่ต้องตรวจสอบระยะห่างระหว่างชิ้นส่วน เช่น

• งานเครื่องยนต์

• งานซ่อมเครื่องจักร

• งานช่างกล

• ตรวจสอบระยะห่างของชิ้นส่วน

• งานบำรุงรักษาเครื่องจักร

ฟิลเลอร์เกจจึงแตกต่างจากตลับเมตรหรือเวอร์เนียร์คาลิปเปอร์ เพราะไม่ได้เน้นการวัดความยาวทั่วไป แต่เน้นตรวจสอบช่องว่างที่มีขนาดเล็กและต้องการความละเอียด

ตารางเปรียบเทียบ 7 เครื่องมือวัดสำหรับงานช่าง

เลือกเครื่องมือวัดอย่างไรให้เหมาะกับงาน?

เมื่อรู้จัก 7 เครื่องมือในการวัด สำหรับงานช่าง แล้ว สิ่งสำคัญต่อมาคือเลือกเครื่องมือให้ตรงกับลักษณะงาน เพราะเครื่องมือวัดแต่ละชนิดไม่ได้สามารถใช้แทนกันได้ทั้งหมด

งานก่อสร้างทั่วไป

ตลับเมตรและระดับน้ำถือเป็นเครื่องมือพื้นฐานที่ควรมี เพราะใช้ทั้งวัดระยะและตรวจสอบแนว

งานไม้

ควรมีตลับเมตร ไม้บรรทัดเหล็ก และฉาก เพื่อช่วยวัดและกำหนดแนวก่อนตัดวัสดุ

งานโลหะ

เวอร์เนียร์คาลิปเปอร์และฉากเหล็กมีประโยชน์มาก โดยเฉพาะงานที่ต้องตรวจสอบขนาดและมุมของชิ้นงาน

งานเครื่องจักร

เวอร์เนียร์คาลิปเปอร์และฟิลเลอร์เกจเหมาะกับการตรวจสอบขนาดและระยะห่างของชิ้นส่วน

งานติดตั้ง

ตลับเมตร ระดับน้ำ และเครื่องวัดระยะเลเซอร์ช่วยให้การวัดระยะและกำหนดตำแหน่งทำได้สะดวกขึ้น

วัดอย่างไรให้ได้ขนาดแม่นยำ?

แม้จะมีเครื่องมือดี แต่ถ้าใช้ไม่ถูกวิธี ผลการวัดก็อาจคลาดเคลื่อนได้เช่นกัน

1. ตรวจสอบเครื่องมือก่อนใช้
ดูว่ามีรอยแตก งอ สเกลสึก หรือชิ้นส่วนหลวมหรือไม่

2. เลือกเครื่องมือให้ตรงกับงาน
ไม่ควรใช้ตลับเมตรแทนเครื่องมือที่ต้องการความละเอียดสูง หรือใช้ระดับน้ำเพื่อวัดความยาว

3. อ่านสเกลให้ตรงตำแหน่ง
ควรอ่านค่าตามวิธีของเครื่องมือ และหลีกเลี่ยงการมองสเกลจากมุมที่ทำให้เกิดความคลาดเคลื่อน

4. วัดซ้ำเมื่อเป็นงานสำคัญ
หากเป็นงานตัดวัสดุหรือเจาะชิ้นงานที่แก้ไขได้ยาก การวัดซ้ำก่อนลงมือทำช่วยลดความผิดพลาดได้

5. จดค่าที่วัดได้ทันที
งานที่มีหลายจุดควรจดขนาดและตำแหน่งให้ชัดเจน เพื่อป้องกันการจำผิดหรือนำค่าของอีกจุดมาใช้แทน

ทำไมช่างถึงควรมีเครื่องมือวัดหลายประเภท?

บางคนอาจสงสัยว่าในเมื่อมีตลับเมตรอยู่แล้ว ทำไมต้องมีเครื่องมือวัดชนิดอื่นเพิ่ม?

เหตุผลก็คือ งานแต่ละประเภทต้องการความละเอียดและวิธีการวัดที่แตกต่างกัน

ตลับเมตรเหมาะกับการวัดระยะทั่วไป แต่ไม่เหมาะกับการตรวจสอบช่องว่างขนาดเล็ก ขณะที่ฟิลเลอร์เกจเหมาะกับช่องว่าง แต่ไม่สามารถนำมาใช้แทนตลับเมตรเพื่อวัดความยาวผนังได้

เช่นเดียวกับระดับน้ำที่มีหน้าที่ตรวจสอบแนว ไม่ได้มีไว้สำหรับวัดความยาวโดยตรง

ดังนั้นการมีเครื่องมือหลายชนิดไม่ได้หมายความว่าต้องซื้อทุกอย่าง แต่ควรเลือกตามลักษณะงานที่ทำเป็นประจำ

เครื่องมือวัดที่ควรมีติดกล่องเครื่องมือ

หากเป็นช่างทั่วไปและต้องการเริ่มต้นจากเครื่องมือพื้นฐาน อาจเริ่มจาก

• ตลับเมตร สำหรับวัดระยะทั่วไป

• ระดับน้ำ สำหรับตรวจแนว

• ฉากเหล็ก สำหรับตรวจมุม

• ไม้บรรทัดเหล็ก สำหรับงานวัดและขีดแนว

• เวอร์เนียร์คาลิปเปอร์ หากต้องวัดชิ้นส่วนที่ต้องการความละเอียด

• เครื่องวัดระยะเลเซอร์ หากต้องวัดพื้นที่หรือระยะไกลบ่อย ๆ

• ฟิลเลอร์เกจ หากทำงานเครื่องยนต์หรือเครื่องจักรที่ต้องตรวจสอบช่องว่าง

ไม่จำเป็นต้องมีเครื่องมือทุกชนิดตั้งแต่วันแรก เลือกจากงานที่ทำบ่อยก่อน แล้วค่อยเพิ่มเครื่องมือที่ตอบโจทย์งานเฉพาะทาง

สรุป 7 เครื่องมือในการวัด สำหรับงานช่าง

7 เครื่องมือในการวัด สำหรับงานช่าง ที่เราได้ทำความรู้จัก ได้แก่ ตลับเมตร ไม้บรรทัดเหล็ก เวอร์เนียร์คาลิปเปอร์ ระดับน้ำ ฉากเหล็ก เครื่องวัดระยะเลเซอร์ และฟิลเลอร์เกจ

แต่ละชนิดมีหน้าที่แตกต่างกัน ตั้งแต่การวัดระยะทั่วไป ตรวจสอบแนวและมุม ไปจนถึงการวัดขนาดชิ้นส่วนและตรวจสอบช่องว่างขนาดเล็ก

หัวใจสำคัญของการเลือกเครื่องมือวัดไม่ใช่การเลือกเครื่องมือที่แพงที่สุด แต่คือ เลือกเครื่องมือให้เหมาะกับงานและระดับความละเอียดที่ต้องการ เพราะการวัดที่ถูกต้องตั้งแต่ต้นช่วยลดการตัดผิด เจาะผิด ติดตั้งผิด และลดการแก้ไขงานในภายหลังได้

สำหรับช่างแล้ว การมีเครื่องมือวัดที่เหมาะสมติดกล่องเครื่องมือจึงไม่ใช่เรื่องเล็ก เพราะหลายครั้ง “งานที่ดี” เริ่มต้นจากการ วัดให้ถูกก่อนลงมือทำ

สอบถามเพิ่มเติม

Facebook:https://www.facebook.com/ContractorShopTH

Line: @Contractorshop

Shopee: https://shopee.co.th/ctsshop

Lazada: https://shopee.co.th/ctsshop

TikTok: https://www.tiktok.com/@contractor_shop

Tel: 02-091-9789

เยี่ยมชมเว็ปไซต์ คลิก: https://contractorshop.co.th/th/